ORGANIŚCI I ORGANY KOŚCIOŁA NAJŚWIĘTSZEJ MARII PANNY W SŁUPSKU DO 1945 R.
K A L E N D A R I U M

LATA

ORGANISTA

WYDARZENIE ZWIĄZANE Z ORGANAMI

ŹRÓDŁO

?1563Pierwsza wzmianka o organach mariackich w Słupsku:
MAX HACHT - budowa skrzyni wiatrowej w organach		DR SCHUPPIUS
Die Familiennamen von Stolp und Umgebung im 16. Jahrhudert
1572-1589STENZEL HEIDENREICHWychował syna, który został organmistrzemRUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marien Orgel
wyd. Stolp 1930
1601-1650ELISAEUS KESSEL(+1650)RUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marien Orgel
wyd. Stolp 1930
1605-1606SIMON HEIDENREICH - Budowa nowych organówWALTHER BARTHOLDY
O Stolpe, du bist ehrehreich
wyd. Stolp 1910 str. 501
FRIEDRICH ERHARD NIEDT Handleitung, zur variation, wie man den general-bass[...]
wyd. J. Matheson - Hamburg 1721
1649Organy naprawia PAUL FISHER -późniejszy budowniczy organów kościoła zamkowego (1650)WERNER SCHWARZ
Pommersche musikgeschichte
Koln, Wien 1988 rozdz. 9 str. 226
1695Organy naprawiają CHRISTIAN GROSS, GEORG MENINGWERNER SCHWARZ
Pommersche musikgeschichte
Koln, Wien 1988 rozdz. 9 str. 226
?? SIMON LIDICIUS ? - RUDOLF SPITTEL
za: "Śpiewnik"
wyd. Christophans Runge 1657
1766 -1777MICHAEL CHRISTIAN FISCHER(*1728 Nürnberg, +1777)
Poprzednio organista w Lęborku.		RUDOLF SPITTEL
za listami organisty do rady miasta w sprawie złego stanu technicznego instrumentu
?Zlecenie remontu organów gdańskiemu organmistrzowi DALITZ RUDOLF SPITTEL
za listem organisty do rajców miejskich
1777-1820BENJAMIN LAMPRECHT (Ojciec)Ożenił się z córką organisty Fischera i w ostatnich latach jego życia zastępował przy organach. Po śmierci teścia objął stanowisko organisty.(+1820) RUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marien Orgel
wyd. Stolp 1930
1785Zły stan techniczny organów św. Marii, jak również organów zamkowych. Informacja o pozytywie w kościele św. Mikołaja. RUDOLF SPITTEL
za: Pomorskie Archiwum Naukowe
t.IV z 1785 str.98, 348.
1802LAMPRECHT kontroluje organy GRÜNEBERGA w Rügenwalde (Darłowie)RUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marien Orgel
wyd. Stolp 1930
1816Radny SCHULTZ zaliczkuje z własnej kieszeni konieczne remonty organów.Korespondencja z Radą Miasta w tej sprawie z 29.07.1816 roku.
1821-1874AUGUST BENJAMIN LAMPRECHTSyn Benjamina LamprechtaRUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marien Orgel
wyd. Stolp 1930
Burgerliches Musikleben im 19./20. Jh. Str. 165
1823Remont organów - organmistrz HESSE z DarłowaKorespondencja Parafii do Rządu Królewskiego z dnia 3.10.1823 roku Oddział w Koszalinie.
1824LAMPRECHT - organista wraz z Kantorem BELLING kontrolują prace HESSE. Remont nieudany. Organy niedomagają.Korespondencja w tej sprawie z 26.08.1824 oraz 23.04.1826
1838Wizytacja kościoła przez Generalnego Superintendenta RITSCHEL.Protokół stwierdzający zły stan techniczny organów i kościoła.
1853Koncepcja budowy nowej empory organowej oraz chóru szkolnego w zachodniej części kościoła.Korespondencja Superintendenta SCHNEIDERA w sprawie koncepcji budowy z dnia 25 czerwca 1853 roku.
1856-1860

WIELKA PRZEBUDOWA KOŚCIOŁA

  • Przestawienie organów z chóru wschodniego obok ołtarza na nowowybudowaną emporę organową w zachodnim łuku wieży.
  • Nieudana próba sprzedaży starych organów SIMON HEIDENREICHA z 1605 roku - demontaż organów na części.
  • Odrzucenie przez ekspertów koncepcji chóru z emporą schodkową projektu DREWITZA.
  • Ekspertyza organmistrza SCHULTZE o wysunięciu z wieży nowego instrumentu do wewnątrz kościoła.
  • Ostateczny projekt dwóch empor: szkolnej i muzycznej od zachodniej ściany do pierwszych filarów.
1858JOHANN FRIEDRICH SCHULTZE - projekt i budowa nowych organów, kosztorys wielokrotnie weryfikowany i zaniżany przez radę miasta.
W wyniku zawirowań finansowych organmistrzowie stawiają tymczasowy instrument. W sprawę szybkiej budowy wielkich organów angażuje się Burmistrz WAHL. 		Korespondencja Superintendenta SCHNEIDERA w sprawie wyboru firmy organmistrzowskiej z dnia 1 września 1858.
WERNER SCHWARZ
Pommersche musikgeschichte Koln, Wien 1988, rozdz. 9 str. 230
1859Ogłoszenie rady Miejskiej o sprzedaży 250-letnich organówKreisblatt des Stolpschen Kreises
nr 12 z 23 marca 1859 roku.
Lauenburger Kreisblatt
nr 11 z 11 marca 1859 roku.
4 listopada 1860Uroczysta konsekracja kościoła. Budowa tymczasowego instrumentu na uroczystą konsekrację kościoła.RUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marien Orgel
wyd. Stolp 1930
29 listopada 1860Decyzją Rządu sprzedaż organów do Kościoła w Altenschlawe (Sławsko)Korespondencja Burmistrza Słupska - WAHL
9 lipca 1861Poświęcenie nowych organów Braci SCHULTZE.
Koncert organisty katedralnego dra RITTERA z Magdeburga.
Organy mają 2 manuały.		WALTHER BARTHOLDY
O Stolpe, du bist ehrehreich
wyd. Stolp 1910 str. 501
1875-1917PAUL KUTZ (+1917)RUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marien Orgel wyd. Stolp 1930
19 stycznia 1888KUTZ - sprawdzenie instrumentu VOELKNERA w kościele w STOLPMUNDE (Ustka) jeszcze przed oficjalnym otwarciem. Organista KUTZ uznał te organy za jeden z najlepszych instrumentów, które opuściły warsztat.Stolpmünder Chronik, Verfaßt im Jahre 1936
von WALTER DOMINICK
www.pl.wikipedia.org
styczeń 1894KUTZ - odbiór techniczny organów VOELKNERA w kościele w Pałowie (pow.Sławno) Organy pneumatyczne - pierwszy instrument Voelknera z trakturą pneumatycznąZeitung für Hinterpommern 1894
1903-1904VOELKNER przebudowa i rozbudowa organów mariackich w Słupsku o III manuał - instrument posiadał 40 głosów, 2000 piszczałek i zachowaną trakturę mechanicznąRUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marienorgel wyd. Stolp 1930
Zeitung für Hinterpommern z 1 lutego 1904
WALTHER BARTHOLDY
O Stolpe, du bist ehrehreich
wyd. Stolp 1910 str. 501
1936- 1945MARTIN KORBPoprzednio organista w Darłowie (1908-1936)
zam. w Stolp Bütowerstr. 24 (ul.Lutosławskiego)

Za przyczyną organisty KORBA Słupsk staje się ważnym ośrodkiem życia muzyki kościelnej Pomorza Wschodniego. Chór przy kościele przoduje w orginalnym wykonaniu podczas nabożeństw dzieł Jana Sebastiana Bacha. 		Burgerliches Musikleben im 19./20. Jh. Str. 164
Totenliste des Stadtkreises Stolp (ab 1945) - Lista nazwisk Słupszczan 1945 rok
5 września 1919Utworzenie Chóru KościelnegoRUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marien Orgel wyd. Stolp 1930
1924Strojenie piszczałek, zdjęcie największych piszczałek i unieruchomienie części głosów.RUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marien Orgel wyd. Stolp 1930
1929-1932Słupsk odwiedzają kolejno firmy organmistrzowskie i przedkładają ekspertyzy wraz z kosztorysami
  • R.Landau, Schweidnitz i Schl.,
  • W.Sauer, O. Walcker, Frankfurt n/O,
  • E.F.Walcker Ludwisburg-Wurtenberg,
  • G.F.Steinmeyer Oettingen (Bayern),
  • E.Kemper u. Sohn, Lubeck.
1934Projekt rozbudowy organów wykonany przez dra Christarda Mahrenholz (1900-1981)Burgerliches Musikleben im 19./20. Jh. Str. 164
http://www.pomerania2008.com/ geschichteeng.htm
zima 1935/36Przebudowa organów i cofnięcie ich do zachodniej ściany poprzez wydłużenie prospektu. Poszerzenie chóru. Rozbudowa organów o pozytyw w balustradzie. Montaż elektrycznego stołu gry . Źródła nie podają jednoznacznie budowniczego - instrument posiadał 48 głosów, IV man. + ped.; koszt rozbudowy 26.000 RM RUDOLF SPITTEL
Die Stoper St.Marien Orgel
wyd. Stolp 1930
Burgerliches Musikleben im 19./20. Jh. Str. 166
?Furtwängler & Hammer Company from Hanover[?]
53 głosy / 4 man. 		http://www.pomerania2008.com/ geschichteeng.htm
1934-1945Dzięki rozbudowie organów poszerzono powierzchnię empory muzycznej. Rozpoczęto wykonywać wielkie dzieła oratoryjno kantatowe z udziałem Chóru, Orkiestry oraz organów.
  • Adwentus und Weinachtsmusik von Schutz und Bach
  • Sieben Worte Christi am Kreuz Joseph Haydn
  • Dettinger Tedeum Haendel
  • Elias Mendelssohn
  • Ein Deutsches Requiem Brahms
  • As-dur Messe Schubert
  • Passion Bach
Burgerliches Musikleben im 19./20. Jh. Str. 166
Opracowanie na podstawie źródeł - Wojciech Szeląg
(C) Słupskie Centrum Muzyki Organowej - 2009